In veel steden veranderen buurten in hoog tempo. Woningen worden duurder, buurten worden aantrekkelijker voor nieuwe bewoners en de openbare ruimte wordt opgeknapt. Tegelijkertijd groeien de verschillen tussen buurten soms juist verder.
Ongelijkheid in wonen wordt ook ongelijkheid in gezondheid
Ongelijkheid in wonen wordt ook ongelijkheid in gezondheidStadsgeograaf Wouter van Gent onderzoekt wat er gebeurt als steden steeds populairder, duurder en ongelijker worden.
Hij kijkt bijvoorbeeld naar gentrificatie: buurten waar woningen duurder worden en steeds meer welvarende bewoners naartoe trekken. Daardoor verandert niet alleen de woningmarkt, maar vaak ook de sfeer, winkels en voorzieningen in een wijk. Sommige bewoners voelen zich daardoor minder thuis in hun eigen buurt of worden uiteindelijk verdrongen door stijgende prijzen.
Daarnaast onderzoekt hij segregatie: het verschijnsel dat verschillende groepen bewoners steeds meer gescheiden van elkaar wonen. Niet alleen qua inkomen, maar ook in kansen, gezondheid en leefomgeving.
Volgens Van Gent gaat dit uiteindelijk over een groter vraagstuk: voor wie wordt de stad eigenlijk gebouwd en wie raakt steeds verder op achterstand?
Gezondheid, leefomgeving en zeggenschap
Het onderzoek van Van Gent laat zien dat stedelijke ontwikkeling niet alleen draait om woningen en prijzen, maar ook om gezondheid, leefomgeving en zeggenschap.
Samen met onder andere de Gemeente Amsterdam, de GGD Amsterdam, woningcorporaties en De Gezonde Stad onderzoekt hij hoe verschillen tussen buurten ontstaan en vermeden kunnen worden.
Een belangrijk punt in zijn werk is de vraag vanuit welk perspectief steden worden ontwikkeld. Welke bewonersgroepen worden vanzelfsprekend meegenomen in plannen? En welke belangen raken sneller uit beeld?
Zoals Van Gent het zelf omschrijft: “De mensen die de stad vormgeven, lijken vaak op de mensen voor wie de stad aantrekkelijk wordt.”
Gezondheidsrisico’s
Dat soort vragen speelt niet alleen in Amsterdam.
Ook in Almere speelt die discussie inmiddels concreet. Bij plannen voor sociale woningbouw langs de A6 waarschuwde arts Jules Biervliet recent voor de mogelijke gezondheidsrisico’s van langdurige blootstelling aan verkeersgeluid en luchtvervuiling.
Daarbij stelde hij de vraag: “Zou deze locatie ook zo gekozen zijn als het om vrije kavels ging?”
Discussies over woningbouw gaan niet alleen over aantallen woningen, maar ook over gezondheid, leefomgeving en welke risico’s acceptabel zijn.
Blijven gezonde en prettige woonomgevingen voor iedereen bereikbaar?
Meer informatie
- Lees hier een interview met Wouter van Gent op de website van de Universiteit van Amsterdam:
Wie kan hier nog wonen? De stille strijd om de stad